ریشه کلمه یلدا متعلق به زبان سریانی است و به معنای تولد یا میلاد است.
یک جشن آریایی است و پیروان میترائیسم آن را از هزاران سال پیش در ایران
برگزار می کرده اند. وقتی میترائیسم از تمدن ایران باستان به سایر جهان
منتقل شد در روم و بسیاری از کشورهای اروپایی روز 21 دسامبر به عنوان تولد
میترا جشن گرفته می شد ولی پس از قرن چهارم میلادی در پی اشتباه محاسباتی،
این روز به 25 دسامبر انتقال یافت
در ایران و سرزمینهای همفرهنگ مجاور، از شب آغاز زمستان با نام «شب چله» یا «شب یلدا»
نام میبرند که همزمان با شب انقلاب زمستانی است. به دلیل دقت گاهشماری
ایرانی و انطباق کامل آن با تقویم طبیعی، همواره و در همه سالها، انقلاب
زمستانی برابر با شامگاه سیام آذرماه و بامداد یکم دیماه است. جشن شب چله، همچون بسیاری از
آیینهای ایرانی، ریشه در رویدادی کیهانی دارد
تاریکی نماینده اهریمن بود و چون در طولانیترین شب سال، تاریکی اهریمنی
بیشتر میپاید، این شب برای ایرانیان نحس بود و چون فرا میرسید، آتش
میافروختند تا تاریکی و عاملان اهریمنی و شیطانی نابود شده و بگریزند،
مردم گرد هم جمع شده و شب را با خوردن، نوشیدن، شادی و پایکوبی و گفتگو به
سر میآوردند
انار و هندوانه جزو مهمترین ملزومات شب یلدا هستند. همچنین آجیل شب یلدا نیز در ایران طرفدار بسیاری دارد.
برای نیاکان ایرانیها که به آئین مهر دلبستگی داشتند، رنگ قرمز (نماد
نور خورشید) گرامی بود. رنگ سرخ انار و هندوانه، و انتخاب سیب قرمز و سنجد
در سفره شب یلدا چه بسااشاره به همین موضوع است
حافظ خوانی وتفأل به حافظ نیز از رسومات جالب این شب میباشد.
بر طبق سنت های ایرانی، رسم بر این است که در بلند
ترین شب سال خانواده هایی که تازه وصلت کرده اند، دور هم جمع شوند و
خوشحالی و شادی را به شیوه دیگری جشن بگیرند. در این میان هدایایی هم از
طرف خانواده داماد به عروس تقدیم می شود که لبخند پر رنگ تری را روی چهره
عروس خانم می نشاند تا شادی و نشاط این شب بلند بیشتر شود
هنوز هم برخی از خانواده ها هدایای عروس را بر روی
طبق های کوچک تری می چینند که حمل و نقل شان راحت تر باشد. این سینی ها با
پارچه ها و روبان های رنگارنگ تزئین می شود و هدیه ها بر رویشان قرار می
گیرد. البته این روزها از سبدهای حصیری و جعبه های کادویی هم استفاده می
شود
امیدواریم شب یلدایی سرشار از شادی را در کنار عزیزانتان تجربه کنید